Home / VĂN MẪU THPT / Văn mẫu lớp 12 / Phân tích bài thơ Việt Bắc | Làm văn mẫu

Phân tích bài thơ Việt Bắc | Làm văn mẫu

( Văn mẫu lớp 12)

Đề bài: Phân tích bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu

( bài làm của Nguyễn Khánh Huyền)

Bài làm:

       Tố Hữu là nhà thơ trữ tình chính trị.Thơ Tố Hữu là bằng chứng sinh động về sự kết hợp hài hòa giữa hai yếu tố cách mạng và dân tộc trong sáng tạo nghệ thuật và sáng tạo thi ca. Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, Hiệp định Giơ-ne-vơ về Đông Dương được kí kết, hòa bình lập lại, miền Bắc nước ta được giải phóng. Một trang sử mới của đất nước và một thời kì mới của cách mạng được mở ra. Hoàn thành vẻ vang sứ mệnh lãnh đạo cách mạng trong giai đoạn khó khăn, tháng 10/1954, các cơ quan Trung ương Đảng và Chính phủ rời chiến khu Việt Bắc trở về thủ đô Hà Nội. Nhân sự kiệm này, Tố Hữu đã sáng tác bài thơ “Việt Bắc”. “Việt Bắc” là một đỉnh cao của thơ Tố Hữu và cũng là một tác phẩm xuất sắc của văn học Việt Nam thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.

        Việt Bắc ra đời vào lúc giao thời của lịch sử và lòng người, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp kết thúc thắng lợi, Trung ương Đảng và Chính phủ rời căn cứ địa Việt bắc về Hà Nội. Cuộc sống yên vui sắp tới dễ làm người ta quên đi những năm tháng kháng chiến gian khổ, dễ quên đi nơi đã đùm bọc, chở che cho mình. Ra đời vào đúng thời điểm nhạy cảm áy, bài thơ như một lời nhắn gửi chân thành về tình nghĩa thủy chung.

“Mình đi, có nhớ những ngày

Mưa nguồn suối lũ, những mây cũng mù

….

Ta với mình, mình với ta

Lòng ta sau trước mặn mà đinh ninh

Mình đi, mình lại nhớ mình

Nguồn bao nhiêu nước, nghĩa tình bấy nhiêu.”

         Đoạn trích nằm trong phần 1 của bài thơ, nói về sự hoài niệm về một Việt Bắc gian khó và nghĩa tình trong kháng chiến. Tâm trạng bao trùm là nỗi nhớ. Nương theo những câu hỏi – đáp theo lối ta – mình của ca dao giữa người đi ( anh bộ đội miền xuôi) và kẻ ở ( nhân dân Việt Bắc), những kỷ niệm kháng chiến hiện về tươi rói trong hồi tưởng. Theo đó, Việt Bắc hiện lên với tất cả những nét đặc trưng, tuy nhiều gian khó, hy sinh nhưng ấm áp, trữ tình. Từ cảnh thiên nhiên mờ ảo trong sương khói hoài niệm “Mưa nguồn suối lũ, những mây cùng mù” đến những gian nan, vất vả, đắng cay mà tình nghĩa với “bát cơm chấm muối”, “bát cơm sẻ nửa”, “củ sắn lùi”,… Qua nỗi nhớ da diết hiện lên hình ảnh chiến khu Việt Bắc anh hùng và thủy chung, nghĩa tình.

         Chọn hình thức thể hiện nghệ thuật của ca dao nhưng lời thơ “Việt Bắc” đã vượt ra khỏi những cảm xúc riêng tư để chuyển tải một vấn đề rất lớn của đời sống cách mạng, đó là vấn đề ân nghĩa thủy chung của cách mạng với nhân dân. Lời thơ mang dáng dấp hình thức lối đối đáp ta – mình của ca dao. Tuy nhiên, việc sử dụng hai từ này khá linh hoạt. “Mình” có khi chỉ người cán bộ miền xuôi, “ta” chỉ nhân dân Việt Bắc:

“Mình về mình có nhớ ta

Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng”

        Nhưng cũng có khi “ta” chỉ lại chỉ người đi, “mình” chỉ là kẻ ở:

“Ta đi ta nhớ những ngày

Mình đây ta đó, đắng cay ngọt bùi”

        Có thể nói, việc thay đổi liên tục ý nghĩa biểu đạt của hai từ “ta” và “mình” là một sự sáng tạo táo bạo của Tố Hữu. Hai từ này có khi hình thành một cuộc đối đáp thực sự giữa người đi và kẻ ở. Sự giao thoa đó vốn dĩ đã tạo nên một cảnh tiễn biệt dùng dằng thương nhớ. Sau nữa, nó góp phần làm cho cả một bài thơ dài không bị nhàm chán, đồng thời tạo nên độ sâu về tư tưởng cho bài thơ.

        Ở “Việt Bắc”, tính dân tộc trong nghệ thuật thơ Tố Hữu thể hiện ở lối kết cấu đậm chất ca dao, ở giọng điệu lục bát điêu luyện, ngọt ngào. Nhờ thế mà bài thơ chẳng những nói lên được những vấn đề có ý nghĩa lớn lao của thời đại mà còn khơi được đúng vào chỗ sâu thẳm trong truyền thống ân nghĩa thủy chung ngàn đời của nhân dân ta.

       “Việt Bắc” là một câu chuyện lớn, là một vấn đề tư tưởng được diễn đạt bằng một hình thức nghệ thuật mang tính riêng tư. Bài thơ vừa làm sống dậy những kỷ niệm ân nghĩa, ân tình của đời sống cách mạng và kháng chiến vừa là lời nhắc nhở về sự thủy chung của con người đối với con người và đối với quá khứ cách mạng nói chung.

​>>> Xem thêm:

Check Also

phân tích nhân vật vợ nhặt trong tác phẩm vợ nhặt

Phân tích tình huống độc đáo trong truyện Vợ nhặt | Làm văn mẫu

( Văn mẫu lớp 12) Đề bài: Em hãy phân tích tình huống truyện độc …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *